• سه گام اساسی برای استفاده از روح و حقیقت نماز

      بارالها، ما را از خواب غفلت بیدار کرده، به سوی خود متوجه نما و قلب و دل ما را نسبت به خود خاشع گردان و نمازهای ما را «نماز خاشعان» قرار ده.

      مادر همه ارزشها و کمالات انسانی «ایمان به خدا» است. در روایات ما آمده است که: نماز معراج مؤمن است(1)؛ پس چرا ما سالها نماز می‌خوانیم و حتی یک بار نیز احساس نمی‌کنیم به معراج رفته باشیم؟! قرآن می‌فرماید: همانا نماز از کار زشت و ناپسند باز می‌دارد(2)؛ پس چرا ما عمری است نماز می‌خوانیم، اما هنوز این همه مرتکب گناه و اعمال زشت می‌شویم؟! و ده‌ها اثر دیگر که در آیات و روایات ذکر شده، ولی ما آن را در خود نمی‌بینیم. آنچه ما به جا می‌آوریم صورت ظاهرش شبیه نماز است و ما تنها ادای نماز را در می‌آوریم! کسی که وقتی «السلام علیکم و رحمه ا... و برکاته» می‌گوید، تازه یادش می‌آید که نماز می‌گزارده است، آیا به راستی «نماز» خوانده است؟! بسیاری از ما مسایلی را که در فرصتهای دیگر نمی‌توانیم به آنها فکر کنیم به وقت نماز موکول می‌کنیم تا در حین نماز به تحلیل و بررسی آنها بپردازیم! نمازهایی که ما می‌خوانیم نه تنها موجب تکامل ما نمی‌شود، که ما باید از آنها توبه کنیم! عوامل حواس پرتی در نماز 1) دلبستگی به دنیا: از مهمترین عوامل حواس پرتی در نماز، دلبستگی به دنیا و اسارت و فریفتگی در برابر آن است. به هنگام نماز، ما باید به طور کل خود را از دنیا جدا کرده و دنیا را با تمام زشتیها و زیباییهایش، خوشی‌ها و ناخوشی‌هایش، به حال خود رها کرده و با تمام وجود خود را در محضر خداوند بی‌همتا دیده و صفحه قلب خود را در اختیار آن معشوق واقعی قرار داده و تنها به او دل بسته و با او باشیم. ششمین اختر تابناک آسمان ولایت امام صادق(ع) در کلامی زیبا و دلنشین در این باره می‌فرماید: «هنگام نماز، از دنیا و آنچه در آن است، مأیوس شو و تمام هدف و توجه ات به خدا باشد و یاد روزی باش که در برابر عدل الهی قرار می‌گیری.» (3) خداوند مهربان در کلام نورانی خود دنیا را به عنوان بازیچه معرفی کرده و به زیبای می فرماید: «همانا زندگی دنیا، بازیچه و سرگرمی است.» (4) پیامبر اکرم(ص) در یکی از وصایای نورانی خویش به امیر المؤمنین علی بن ابی طالب (ع) می فرماید: ای علی، اگر دنیا، به اندازه بال پشه ای نزد خداوند متعال ارزش داشت، جرعه ای از آب دنیا را به کافر نمی داد. (5) بنابراین دنیایی که به اندازه یک بال پشه در درگاه الهی ارزش ندارد، نباید صفحه قلب ما را از عشق و محبت خود پر کند، به گونه ای که در آن جایی برای عشق و محبّت خداوند بی‌مثال باقی نماند. 2) آلودگی به گناهان: یکی دیگر از عوامل مهمّ حواس پرتی در نماز، آلودگی به گناه است؛ در روایتی زیبا امام صادق(ع) می فرماید: «پدرم می‌فرمود: هیچ چیزی مانند گناه قلب را تباه نمی‌کند، زیرا قلب پیوسته به گناه تن در می‌دهد تا جایی که گناه بر قلب چیره می‌شود و قلب را وارونه می سازد.» (6) این روایت زیبا بیانگر این مطلب است که انسان گنهکار در اثر وارونه شدن قلبش از دریای رحمت الهی بی نصیب گشته که نتیجه آن چیزی نیست جز محرومیت از لذّت عبادت. نماز یعنی اینکه بنده در برابر خداوند بایستد و اظهار بندگی کند و دست نیاز به سوی او داشته باشد. کسی که به نماز می‌ایستد باید محضر خدا را درک کند و بداند در برابرچه مقامی ایستاده است ودر نتیجه، وظیفه بندگی را با نهایت خضوع و خشوع به جای آورد. گام اول: توجه، به آنچه می کنیم اولین گام برای نایل شدن به حقیقت و روح نماز این است که توجه داشته باشیم که چه می‌کنیم . از همان ابتدا که برای تکبیره الاحرام می‌ایستیم و قبل از آن ‌که «ا... اکبر» بگوییم، باید توجه کنیم که برای چه این جا ایستاده‌ایم و می‌خواهیم چه بکنیم. حتی جلوتر از آن، از همان اولین کلمه و جمله‌ای که شروع به اذان و اقامه می‌کنیم، توجه داشته باشیم که این جملات برای چیست. گام دوم: توجه به آنچه می گوییم گام دوم برای خواندن نمازی که بتوانیم از آن بهره ببریم، این است که هر جمله و ذکری را که می‌گوییم، به معنا و مفاد آن توجه داشته باشیم. این چیزی است که حتماً باید بر آن اصرار بورزیم. اگر در یک نماز، موفق به این کار نشدیم، در نماز بعدی حتماً سعی کنیم که این کار را انجام دهیم. اگر در نماز بعدی هم موفق نبودیم، در نماز پس از آن سعی کنیم، و خلاصه، این امری است که حتماً باید به آن دست پیدا کنیم. برای این کار می‌توانیم به این صورت عمل کنیم که قبل از ادای هر جمله‌ای، ابتدا معنای آن را در ذهن حاضر کنیم و سپس آن جمله را ادا کنیم. گاهی لطف و عنایت تا بدان حد است که در هنگام سخن گفتن با او در حالی که ما غافلیم و توجهمان به چیزهای دیگر است، خدای متعال خود دست ما را می‌گیرد و قلب ما را متوجه خود کرده و می‌فرماید: «بنده من کجایی؟! من با تو و به یاد تو هستم، تو در کجا سیر می‌کنی؟! بیا و روی دلت را به من بنما و با من نجوا کن!» اگر کسی در حالی که با شما سخن می‌گوید، رویش را به سویی دیگر کرده و مرتب بالا و پایین و چپ و راست را نگاه کند، آیا آن را بزرگترین اهانت و بی احترامی به خود تلقی نمی‌کنید؟! به راستی عبادتها و نمازهای ما «اهانت» است یا «عبادت»؟! در روایتی از پیامبر اکرم(صلی ا... علیه وآله) نقل شده است که حضرت می‌فرمایند: آیا کسی که چنین نمازی می‌خواند، نمی‌ترسد از اینکه خدای متعال او را به صورت الاغی مسخ نماید؟! گام سوم: تناسب باور قلبی مان با اذکار نماز مرحله سوم در این مسیر آن است که سعی کنیم حال و باور قلبی ما نیز متناسب با همان چیزی باشد که به زبان می‌آوریم. اگر در نماز می‌گوییم: «إِیّاکَ نَعْبُدُ وَ إِیّاکَ نَسْتَعِینُ»، باید حالمان نیز به گونه‌ای باشد که واقعاً جز خدا از هیچ کس دیگری یاری نخواهیم و امید و اعتمادمان به کسی جز او نباشد. وقتی تکبیره الاحرام و «ا... اکبر» می‌گوییم، باید باور قلبی مان نیز این باشد که خدا را «بزرگترین» بدانیم. در هر حال، راه‌های متعددی برای خروج از غفلت و توجه به خدای متعال وجود دارد. همه این راه‌ها متوقف بر نوعی معرفت و شناخت است. اگر بخواهیم در حال نماز خشوع داشته باشیم و متوجه ذات اقدس متعال گردیم، باید از پیش، این معرفتها را کسب کنیم و آنها را پیوسته وجهه نظر خود قرار دهیم. بویژه باید دقایقی قبل از نماز، به معارفی که از پیش کسب کرده‌ایم توجهی خاص بنماییم؛ این کار در ایجاد خشوع در حین نماز، بسیار مؤثر است. بارالها، ما را از خواب غفلت بیدار کرده، به سوی خود متوجه نما و قلب و دل ما را نسبت به خود خاشع گردان و نمازهای ما را «نماز خاشعان» قرار ده؛ آمین. پی نوشتها: 1. ارشاد القلوب، ج 2، ص 217. 2. سوره مبارکه عنکبوت، آیه 45. 3- محجه البیضاء، ج 1، ص 382 4- سوره حدید، آیه 20 5- کتاب وصایا الرسول لزوج البتول، وصیت 178، ص 63 6- وسائل الشیعه، کتاب جهاد النفس، حدیث 362 منبع: تبیان

      نام:
      پست الکترونیک:
      شرح نظر:
      کد امنیتی:
       

ستاد خبری مرکز حراست وزارتخانه

88846668

آدرس :

تهران، خیابان کریمخان، خیابان استاد نجات الهی، خیابان سمیه، نبش کوچه پورموسی، وزارت صنعت، معدن و تجارت

کد پستی :

1599691379

تلفن :

81771-81761

پست الکترونیک :

info@mimt.gov.ir

مجموع بازدیدها : 235,426,779
تعداد بازدید امروز : 3,987
تعداد بازدید دیروز : 34,682
تعداد بازدید هفته : 222,746
تعداد بازدید این ماه : 622,582
آخرین به روزرسانی : 1399/04/20 00:57

کلیه حقوق متعلق به وزارت صنعت، معدن و تجارت می باشد.