• ■ نماز، سطح تحمل و رهایی از غم و اندوه را بالا می‌برد

      زندگی انسان پیوسته آماج مشکلات، گرفتاری‌ها و درماندگی‌هاست. این مشکلات، در زندگی مدرن فراوان‌تر، پیچیده‌تر و آزاردهنده­تر شده است.

      متخصصان برای بالا بردن ظرفیت انسان در مقابل مشکلات و گرفتاری‌ها راه‌های بسیاری را پیشنهاد می­کنند. یکی از دسترس‌‌پذیرترین راه­ها برای جوامع دینی، مناسک و اعمال عبادی و معنوی است. "کلیفورد گیرتز" جامعه­شناس، اسلام‌پژوه و نظریه­پرداز فرهنگی بعد از مطالعات و مشاهدات فراوانی که در مراکش و اندونزی روی مسلمانان انجام داد، به این نتیجه رهنمون شد که دین، تبیین‌های نهایی درباره جهان را برعهده دارد؛ یعنی دین تلاش می‌کند که یک معنای نهایی و یک هدف نظم­ دهنده بزرگ برای جهان معرفی کند.[1] ازنظر گیرتز این عملکردِ دین توجیه روان‌شناختی دارد و به علاقه‌مندی انسان به سامانمندی جهان بازمی‌گردد. از سویی انسان علاقه دارد جهان را منظم ببیند و ازسوی دیگر رویدادهای شگفت‌آور و نابهنجاری وجود دارد که با وسایل طبیعی قابل تبیین نیستند. رخدادهایی چون مرگ، خواب و خیال، بلاهای طبیعی، رنج و شُرور، و توفیق شَروران و محنت نیکان از این جمله­ اند. دین سعی می‌کند تجربه‌های تلخ زندگی و رخدادهای نابهنجار را که به بی‌سروسامانی جهان دامن می‌زند، معنادار و توجیه‌پذیر سازد.[2] این برداشت از دین و باورهای دینی و اعمال و رفتار مذهبی، برداشتی درست و مطابق شواهد دینی است. خداوند در سوره بقره به مؤمنان امر فرموده که هنگام مشکلات و گرفتاری‌ها به نماز پناه ببرند: "وَاسْتَعِینُوا بِالصَّبْرِ وَالصَّلاهِ.[3] کمترین درجه معنای آیه این است که هنگام گرفتاری‌ها نماز بخوانید. گویا نماز گزاردن در آسان­سازی و رفع مشکلات نقش دارد. مقارنت نماز و صبر در آیه نشان می‌دهد که افراد برای کاهش آسیب‌های مشکلات باید آستانه تحمل خود را بالا ببرند. از امام صادق7 نقل شده است: "هرگاه غمی از غم‌های عالم دامن‌گیرتان شد وضو بگیرید و به مسجد بروید؛ دو رکعت نماز بخوانید و دعا کنید".[4] روایات دیگری نیز وارد شده که در آن به نقش نماز در رفع غم‌ها و گرفتاری‌ها اشاره شده است.[5] "نورمن وینسنت گریسی" به‌نیکویی یادآوری کرده است: "دعا و نماز، بزرگ­ترین نیرویی است که برای مبارزه با دشواری­های زندگی روزانه و به­­دست آوردن آرامش روحی، شناخته شده است. گفت‌وگو با خدا، باید عادت همیشگی انسان شود؛ نه اینکه چون درماندگی به نهایت رسید، رو به خدا کنیم... نخستین قاعده دعا و نیایش، آن است که ضمیر ما را آرام می‌کند و قلب دردناک ما را شفا می‌بخشد، و در کاری که در پیش داریم بصیرت و روشنی فراهم می‌آورد.[6] بنابراین نماز و نیایش، عامل سازنده­ای است که مقاومت و ایستادگی انسان را در نشیب و فرازهای زندگی، حفظ می‌کند و نمازگزار را در هر خیر و شری و در هر اقبال و ادباری محافظت می‌نماید. ساده‌ترین تحلیل این مدعا این است که نمازگزار در مشکلاتش به خداوند اتکا می‌کند و او را در گرفتاری‌های خود سهیم می‌شمارد؛ درحالی‌که انسان محروم از نماز و دعا هنگام بروز مشکلات، خود را تنها می­بینید. لذا در دعا نوعی رابطه عاطفی بین انسان و خداوند بر قرار می‌شود که این خود عاملی برای برون‌ریزی عاطفی در فرد می‌شود.[7]

      [1] . دانیل پالس، هفت نظریه در باب دین، ص345.

      [2] . ر.ک: ملکم همیلتون، جامعه‌شناسی دین، ص267ـ269.

      [3]. بقره: 45.

      [4]. شیخ حر عاملی، وسائل الشیعه، ج5، ص264.

      [5]. همچون: صلاه اللیل... تذهب بالهم (همان، ص 272).

      [6]. علی شجاعی، سلامت روان در پرتو نماز، ص62.

      [7]. محسن عباس‌نژاد، راهنمای پژوهش در قرآن و علوم روز، ص191.

      نام:
      پست الکترونیک:
      شرح نظر:
      کد امنیتی:
       

ستاد خبری مرکز حراست وزارتخانه

88846668

آدرس :

تهران، خیابان کریمخان، خیابان استاد نجات الهی، خیابان سمیه، نبش کوچه پورموسی، وزارت صنعت، معدن و تجارت

کد پستی :

1599691379

تلفن :

81771-81761

پست الکترونیک :

info@mimt.gov.ir

مجموع بازدیدها : 235,424,978
تعداد بازدید امروز : 2,186
تعداد بازدید دیروز : 34,682
تعداد بازدید هفته : 220,945
تعداد بازدید این ماه : 620,781
آخرین به روزرسانی : 1399/04/20 00:57

کلیه حقوق متعلق به وزارت صنعت، معدن و تجارت می باشد.